Warmte uit afvalwater (riothermie)
Riothermie is een techniek waarbij Aquafin warmte uit afvalwater in riolen recupereert. Die warmte kan via warmtewisselaars en warmtepompen gebruikt worden voor verwarming of koeling van gebouwen, wijken en publieke infrastructuur. Zo wordt bestaande rioleringsinfrastructuur ingezet als lokale, duurzame energiebron in Vlaanderen.
Waarom kiezen voor warmte uit afvalwater?
Constante warmte, vlak onder onze voeten.
Riothermie heeft veel voordelen. Afvalwater heeft het hele jaar door een relatief stabiele temperatuur. Via warmtewisselaars en warmtepompen kan die warmte efficiënt gerecupereerd worden.
Riothermie:
- maakt gebruik van bestaande rioolinfrastructuur,
- levert lokale en hernieuwbare warmte,
- vermindert de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen,
- draagt bij aan klimaatdoelstellingen en energietransitie.
Dit maakt riothermie bijzonder interessant in stedelijke omgevingen en bij collectieve warmtevraag.
Wat is riothermie?
Riothermie is een techniek waarbij warmte of koeling uit afvalwater in riolen wordt gehaald. Een warmtewisselaar in de riool of op de rioolwaterzuiveringsinstallatie haalt enkele graden warmte uit het water en geeft die door aan de geleidervloeistof. De vloeistof (water-glycol) wordt naar het gebouw geleid waar de warmtepomp staat. Deze brengt het water op de juiste temperatuur voor bijvoorbeeld vloerverwarming of sanitair warm water. Op warme dagen koelt de warmtepomp het water ook af om het gebouw actief te koelen.
Waarvoor kan riothermie gebruikt worden?
Voor verwarming én koeling, vandaag en in de toekomst.
Riothermie kan ingezet worden voor:
- verwarming van gebouwen en woonwijken,
- koeling van gebouwen,
- warmtenetten,
- publieke infrastructuur (scholen, zwembaden, zorginstellingen, …)
De haalbaarheid hangt af van onder meer debiet, temperatuur, ligging van de riolering en de warmtevraag in de omgeving.
Het beschikbare potentieel verschilt sterk per locatie en wordt in kaart gebracht via Aquamarkt.
Hoe een riothermieproject starten?
Warmte uit afvalwater is een common good. Aquafin treedt op als neutrale facilitator en maakt via Aquamarkt zichtbaar waar riothermie mogelijk is.
Via Aquamarkt:
- wordt het technisch warmtepotentieel transparant weergegeven,
- worden open oproepen gepubliceerd, zodat publieke en private partijen gelijke kansen krijgen om zich kandidaat te stellen,
- kan je opvolgen welke oproepen lopen en aan wie het potentieel na afloop werd toegekend.
Het gebruik van het potentieel wordt toegekend aan het project met de grootste maatschappelijke meerwaarde, via een objectieve selectieprocedure.
Voorbeelden van riothermie in de praktijk
Op de Keerdoksite in Mechelen wordt riothermie als primaire bron ingezet voor de koeling en verwarming van een nieuwe woonwijk. Hier is een vermogen van 670 kW geïnstalleerd. Zo worden drie gebouwen met kantoren, wooneenheden en vergaderzalen voorzien van groene, lokale warmte. Op de site wordt riothermie gecombineerd met geothermie, warmte uit de bodem, als back-up bij vriestemperaturen. Dit project toont hoe warmte uit afvalwater geïntegreerd kan worden in stedelijke projectontwikkeling.
Veelgestelde vragen over warmte uit afvalwater
Bekijk het riothermiepotentieel in jouw regio
Aquamarkt is de plek waar inspiratie overgaat in actie. Je vindt er:
- potentieelkaarten,
- lopende oproepen,
- informatie over de aanvraagprocedure en het verdere traject.